Hướng nội có khiến bạn khó kết bạn ở Nhật hơn không?
Hướng nội không làm bạn kém kết bạn, nhưng khiến vài kiểu gặp gỡ phổ biến ở Nhật tốn sức hơn với bạn. Hướng nội (introvert) thường được hiểu là thiên hướng lấy lại năng lượng khi ở một mình hoặc bên vài người thân quen; người hướng ngoại thì ngược lại, thấy khỏe hơn sau khi gặp nhiều người. Hướng nội cũng khác nhút nhát: người hướng nội có thể nói chuyện rất tự tin, chỉ là sau một buổi đông người họ cần thời gian yên tĩnh.
Ở Nhật, nhiều dịp làm quen lại là dịp đông và ồn: nomikai của công ty, sự kiện giao lưu vài chục người, nhóm Facebook rất đông thành viên. Nếu bạn thấy mệt ở những nơi đó, vấn đề nằm ở hình thức gặp gỡ, không nằm ở bạn. Nhiều người hướng nội lại mạnh ở những điều tình bạn lâu dài cần: lắng nghe, nhớ chi tiết, trò chuyện sâu một đối một. Những lý do chung khiến người lớn khó có bạn ở Nhật, như ca làm lệch nhau hay cộng đồng phân tán, được phân tích trong bài vì sao sống ở Nhật lâu mà vẫn khó có bạn.
Nếu nỗi ngại gặp người mạnh đến mức bạn tránh gần như mọi tình huống, ảnh hưởng đến công việc hay việc học, đó có thể không chỉ là hướng nội, và nói chuyện với người có chuyên môn sẽ giúp ích. Bài sống ở Nhật một mình có thông tin về đường dây tư vấn miễn phí có tiếng Việt.
Người hướng nội nên chọn hoạt động nào để làm quen?
Nên chọn hoạt động có ba đặc điểm: nhóm nhỏ, gặp lại cùng người đều đặn, và có một việc chung để làm thay vì chỉ đứng nói chuyện. Việc chung cho bạn chủ đề có sẵn, và cho phép im lặng mà không ai thấy ngượng.
- Lớp học có nội dung: lớp tiếng Nhật tình nguyện (日本語教室), nhóm ôn thi JLPT, lớp nấu ăn. Bài học tạo sẵn câu chuyện.
- Thể thao theo cặp hoặc đội nhỏ: cầu lông, bóng bàn, chạy bộ theo nhóm. Bạn chỉ cần nói chuyện lúc nghỉ giữa hiệp.
- Tình nguyện có vai trò rõ: phát đồ, dọn dẹp, hỗ trợ sự kiện. Có việc trong tay thì bắt chuyện tự nhiên hơn.
- Nhóm sở thích của người Việt: đá bóng, nấu ăn, đọc sách, chụp ảnh. Nói tiếng mẹ đẻ đỡ tốn sức hơn nhiều. Cách tìm và chọn nhóm có trong bài tìm người Việt cùng sở thích ở Nhật.
Hai mẹo nhỏ giúp ích nhiều. Thứ nhất, đến sớm mười phút, khi mới có vài người, để nói chuyện một đối một trước khi đông. Thứ hai, nhận một việc nhỏ như xếp ghế hay ghi danh sách: có vai trò thì người khác sẽ tự đến hỏi bạn. Đi đều một buổi cố định mỗi tuần quan trọng hơn thử thật nhiều nơi.
Bắt chuyện thế nào khi không giỏi nói chuyện xã giao?
Không cần giỏi xã giao; chỉ cần một câu mở đầu dựa vào hoàn cảnh chung, một câu hỏi tiếp theo, và một câu hẹn lần sau. Chuẩn bị trước giúp bớt lo:
- Mở đầu từ hoàn cảnh: "Bạn tham gia nhóm này lâu chưa?", "Bài hôm nay khó ghê, bạn hiểu phần cuối không?"
- Câu hỏi quen thuộc giữa người Việt: "Quê bạn ở đâu?", "Bạn đang ở tỉnh nào, đi làm có xa không?"
- Giới thiệu mình trong hai, ba câu: đang làm gì, ở đâu, thích gì. Người kia sẽ có chỗ để hỏi lại.
- Kết thúc mở: "Tuần sau bạn có đi nữa không?" Câu này nhẹ nhàng mà tạo sẵn lý do gặp lại.
Với người Nhật, chủ đề như công việc, sở thích, món ăn thường dễ bắt đầu hơn chuyện gia đình hay thu nhập. Im lặng vài giây không phải thất bại, và lắng nghe tốt cũng là một cách trò chuyện.
Nhắn tin 1:1 trước khi gặp có hợp với người hướng nội không?
Có: nhắn tin cho bạn thời gian nghĩ trước khi trả lời, và giúp biết người kia có hợp không trước khi bỏ công sức gặp mặt, miễn là bạn giữ vài nguyên tắc an toàn.
Trên Tìm Bạn, bạn chỉ nhắn tin được với ai khi cả hai cùng thích nhau, nên không có tin nhắn lạ tự tìm đến. Chọn mục đích "kết bạn" trên hồ sơ giúp người kia hiểu ngay bạn tìm gì, và quê quán hiện trên hồ sơ là một câu mở đầu có sẵn. Nếu chưa rõ mình muốn làm bạn hay tìm hiểu nghiêm túc, bài nên kết bạn trước hay hẹn hò ngay giúp bạn nghĩ rõ hơn.
Vài nguyên tắc để nhắn tin không thành rủi ro:
- Giữ trò chuyện trên nền tảng trong thời gian đầu; chưa cần đưa LINE hay Zalo ngay. Bài có nên chia sẻ LINE, Zalo khi mới quen giải thích khi nào là hợp lý.
- Đừng để cuộc trò chuyện kéo dài hàng tháng chỉ vì ngại gặp. Sau vài tuần trao đổi thoải mái, đề nghị một buổi cà phê ngắn.
- Gặp lần đầu ban ngày, ở quán đông người gần ga, tự đi và tự về, đặt trước giờ kết thúc, chẳng hạn một tiếng. Danh sách chuẩn bị có trong bài gặp người quen online lần đầu.
Làm sao giữ năng lượng mà vẫn duy trì các mối quan hệ?
Hãy đặt một "ngân sách" giao tiếp vừa sức và bảo vệ thời gian hồi phục, thay vì cố nhận mọi lời mời. Vài cách làm cụ thể:
- Chọn buổi ngắn, có giờ kết thúc: ăn trưa, cà phê một tiếng, đi dạo. Buổi ban ngày cũng dễ ra về hơn buổi tối.
- Về sớm một cách lịch sự: お先に失礼します ("xin phép về trước") là câu chào quen thuộc ở Nhật khi rời đi trước người khác, không ai thấy lạ.
- Gặp kiểu "làm cùng nhau": cùng học ở quán cà phê, cùng đi siêu thị, cùng chạy bộ. Không phải nói liên tục mà vẫn gần nhau.
- Giữ liên lạc nhẹ: một tin nhắn hỏi thăm, một tấm ảnh món vừa nấu. Duy trì tình bạn không cần lúc nào cũng gặp.
- Tôn trọng lịch làm của mình: sau tuần tăng ca hay ca đêm, bạn được phép hủy hẹn; chỉ cần báo sớm và đề xuất ngày khác.
Người hướng nội nên bắt đầu thế nào trong bốn tuần đầu?
Hãy bắt đầu nhỏ, mỗi tuần chỉ một, hai việc, theo kế hoạch dưới đây:
- Tuần 1: Chọn một hoạt động nhóm nhỏ gần nơi ở và đăng ký. Tạo hồ sơ online, chọn mục đích kết bạn.
- Tuần 2: Đi buổi đầu, đến sớm, nói chuyện với một người. Trả lời vài người ở gần đã kết nối với bạn.
- Tuần 3: Đi buổi thứ hai, gọi tên người đã gặp tuần trước. Hẹn một buổi cà phê ngắn ở nơi công cộng với người đã nhắn tin thoải mái.
- Tuần 4: Đi buổi thứ ba, rủ một người đi ăn sau buổi đó. Nhìn lại xem điều gì làm bạn mệt, điều gì dễ chịu, rồi điều chỉnh.
Sau bốn tuần, bạn chưa có bạn thân, và điều đó hoàn toàn bình thường. Nhưng bạn đã có vài người quen gặp lại đều đặn, đó là nền móng mà mọi tình bạn cần. Muốn xem thêm các cách người Việt ở Nhật làm quen, từ trường học, nơi làm đến nhóm cộng đồng, hãy đọc trang kết bạn người Việt tại Nhật Bản.