Lừa đảo khi kết bạn online ở Nhật phổ biến đến mức nào?
Lừa đảo qua mạng xã hội và ứng dụng hẹn hò ở Nhật tăng gần một nửa trong năm 2025. Theo báo cáo số liệu chính thức năm 2025 của Cơ quan Cảnh sát Quốc gia Nhật Bản (NPA) (mở trang mới), cả năm có 15.168 vụ lừa đảo đầu tư và lừa đảo tình cảm qua mạng xã hội (SNS型投資・ロマンス詐欺), tăng 48,2% so với năm 2024, tổng thiệt hại 1.834,3 億円 (khoảng 183,4 tỷ yên), tức bình quân khoảng 500 triệu yên mỗi ngày. Trong đó 9.523 vụ là lừa đảo đầu tư, còn lại là lừa đảo tình cảm.
Ba chi tiết trong số liệu này đáng nhớ với người đang làm quen online:
- Điểm bắt đầu: với lừa đảo tình cảm, 92,8% vụ bắt đầu bằng tin nhắn riêng; ứng dụng hẹn hò chiếm 32,7%, Instagram 22,8%, Facebook 18,6%.
- Thân phận tự xưng: khoảng 6/10 vụ, kẻ lừa đảo nói mình đang sống ở Nhật. Họ không nhất thiết đóng vai người nước ngoài.
- Nạn nhân: trải rộng mọi lứa tuổi, phần đông ở độ tuổi 40, 50 và 60, và khoảng 6/10 là nam giới. Không ai "quá tỉnh táo để bị lừa".
Số liệu năm 2026 hiện là số tạm tính (暫定値), và từ năm nay NPA xếp hai loại lừa đảo này vào nhóm 特殊詐欺. Trong bảy tháng đầu năm 2026, lừa đảo tình cảm gần như đi ngang (3.037 vụ, +2,0% so với cùng kỳ), còn lừa đảo đầu tư qua mạng xã hội tăng 75,6% lên 6.566 vụ. Kịch bản của từng loại được phân tích trong bài romance scam là gì và dấu hiệu lừa đảo tình cảm.
Làm sao biết một hồ sơ có đáng tin?
Một hồ sơ đáng tin là hồ sơ nhất quán theo thời gian: ảnh, tuổi, nơi sống, công việc và cách nói chuyện khớp với nhau qua nhiều ngày, và người đó trả lời tự nhiên những câu hỏi cụ thể về cuộc sống ở Nhật. Những dấu hiệu nên cảnh giác là ảnh đẹp như người mẫu hoặc chỉ có một hai tấm, thông tin mơ hồ hay thay đổi, xin LINE hoặc Zalo ngay từ đầu, luôn né gặp và né gọi, tình cảm dồn dập sau vài ngày, và sớm muộn nhắc tới tiền.
Một dấu hiệu đơn lẻ chưa nói lên điều gì; nhiều dấu hiệu cùng lúc thì nên dừng lại. Cuộc gọi video cũng không phải bằng chứng cuối cùng: NPA cảnh báo (mở trang mới) rằng chỉ với ảnh công khai trên mạng xã hội, công cụ dịch và AI, người khác có thể giả cả giọng nói lẫn video của một người thật. Cách tự kiểm tra (tìm ảnh ngược, hỏi chi tiết, đối chiếu thông tin) và ý nghĩa thật của các huy hiệu xác minh nằm trong bài nhận biết profile giả khi kết bạn online.
Có nên chuyển sang LINE, Zalo ngay khi mới quen?
Không nên chuyển quá sớm. Trong các vụ lừa đảo tình cảm năm 2025, 93,8% đang liên lạc qua LINE vào lúc nạn nhân chuyển tiền, dù phần lớn đã quen nhau trên một nền tảng khác. NPA khuyên: nếu vừa quen trên ứng dụng hẹn hò mà sớm bị rủ sang LINE, hãy nghi ngờ lừa đảo.
Lý do rất thực tế. Trong ứng dụng hẹn hò, người kia chỉ biết những gì bạn chọn hiển thị, và công cụ báo cáo, chặn vẫn hoạt động. Khi đã sang LINE hay Zalo, họ có ID hoặc số điện thoại của bạn, còn nền tảng cũ không còn thấy gì để can thiệp. Người nghiêm túc thường không phiền khi bạn nói "mình muốn nói chuyện ở đây thêm một thời gian". Khi nào thì hợp lý để trao LINE và nên chỉnh quyền riêng tư ra sao được hướng dẫn trong bài có nên chia sẻ LINE, Zalo ngay khi mới quen.
Người mới quen nhắc đến tiền hoặc đầu tư thì làm gì?
Dừng lại, không chuyển tiền, và hỏi một người bạn tin tưởng hoặc gọi #9110 trước khi làm bất cứ điều gì. Các cơ quan ở Nhật nói rất thẳng về điểm này: NPA khuyên hễ người bạn chưa từng gặp mà nói chuyện tiền thì hãy hỏi cảnh sát trước khi chuyển khoản, và hướng dẫn an toàn của LINE (mở trang mới) viết rằng nếu chuyện tiền xuất hiện ngay sau khi bắt đầu trò chuyện thì khả năng lừa đảo rất cao.
Lời nhờ vả hiếm khi trực diện. Nó thường là "đầu tư vì tương lai hai đứa", một ứng dụng tiền ảo hay FX "đang lãi đều", phí hải quan cho món quà gửi sang, tiền vé máy bay để được gặp bạn, một khoản vay gấp, hoặc lời nhờ nhận một khoản tiền vào tài khoản của bạn rồi chuyển tiếp. Việc cuối cùng nguy hiểm theo cách khác: NPA cảnh báo người chuyển tiền hộ "để giúp đầu tư" có thể bị truy cứu theo Luật xử phạt tội phạm có tổ chức (組織的犯罪処罰法).
Nếu lời mời là đầu tư, bài dấu hiệu lừa đảo đầu tư trong các cuộc trò chuyện làm quen giải thích kịch bản đã tăng gấp đôi trong nửa đầu năm 2026. Nếu bạn đã lỡ chuyển tiền, các bước cần làm ngay (báo ngân hàng, giữ bằng chứng, báo cảnh sát) có trong bài về romance scam ở trên.
Những thông tin nào không nên chia sẻ quá sớm?
Những gì giúp người khác tìm ra bạn ngoài đời hoặc dùng danh tính của bạn thì nên giữ lại cho đến khi đã gặp và thật sự tin người đó: địa chỉ nhà hay ký túc xá, tên công ty, ga bạn đi làm hằng ngày, và ảnh có biển tên đường hay khung cảnh nhận ra được quanh nhà.
Có những thứ không bao giờ nên đưa, dù quen bao lâu: thẻ cư trú (在留カード), hộ chiếu, thẻ My Number, sổ và thẻ ngân hàng, mật khẩu ngân hàng trực tuyến. Áp phích tiếng Việt của NPA (mở trang mới) nhắc rằng mua bán hoặc chuyển giao tài khoản ngân hàng, kể cả thẻ rút tiền và sổ, là hành vi phạm tội; Sở Cảnh sát Tokyo cũng nhắc không được cho mượn hay đưa thẻ cư trú cho người khác. Với ảnh nhạy cảm, NPA khuyên đừng gửi cho người quen qua mạng xã hội, và nếu bị đe doạ phát tán thì báo cảnh sát ngay, kể cả khi ảnh chưa bị đăng. Danh sách đầy đủ và lý do từng mục nằm trong bài những thông tin cá nhân không nên chia sẻ quá sớm.
Ứng dụng kết bạn bảo vệ bạn được đến đâu?
Công cụ của nền tảng giảm rủi ro nhưng không thay được sự tỉnh táo của bạn: không ứng dụng nào, kể cả Tìm Bạn, chặn được mọi kẻ gian ngay từ lúc đăng ký. Dù bạn làm quen qua nhóm Facebook, LINE OpenChat hay một nền tảng riêng (các cách kết bạn người Việt tại Nhật được so sánh ở trang tổng quan), hãy xem nơi đó có những điều sau không: chỉ nhắn tin được khi cả hai đồng ý, nút báo cáo và chặn dễ tìm, không hiện vị trí chính xác của bạn, và nói rõ huy hiệu xác minh chứng minh điều gì.
Ở Tìm Bạn, hai người chỉ nhắn tin được sau khi cả hai cùng thích nhau. Người khác chỉ thấy khu vực (ví dụ "Shinjuku, Tokyo") và khoảng cách làm tròn, bạn có thể ẩn khoảng cách, và dữ liệu GPS trong ảnh bị xoá. Ảnh được kiểm duyệt trước khi hiển thị; tin nhắn có dấu hiệu lừa đảo được đánh dấu và xem xét. Huy hiệu "Đã xác minh ảnh" chỉ cho biết ảnh selfie khớp với ảnh hồ sơ, không phải xác minh danh tính. Toàn bộ công cụ được mô tả ở trung tâm an toàn của Tìm Bạn.
Gặp mặt lần đầu cần chuẩn bị gì?
Lần gặp đầu nên vào ban ngày, ở quán cà phê hoặc khu vực đông người gần ga, tự đi và tự về bằng tàu, và báo cho một người bạn biết bạn gặp ai, ở đâu, mấy giờ về. Đừng để người mới quen đón tận nhà hay đưa về tận cửa trong những lần đầu, để mắt tới đồ uống của mình, và nhớ giờ chuyến tàu cuối nếu hẹn buổi tối. Bạn luôn có quyền rời đi sớm mà không cần giải thích dài dòng.
Gặp trực tiếp cũng là một cách kiểm tra: theo chính định nghĩa của NPA, lừa đảo tình cảm là kiểu lừa đảo diễn ra "mà không gặp mặt". Một người sống cùng thành phố nhưng hoãn gặp hết lần này đến lần khác trong nhiều tháng là điều nên suy nghĩ. Checklist chi tiết, bao lâu thì nên gặp và cách rút lui khi thấy không ổn có trong bài gặp người quen online lần đầu.
Chặn và báo cáo thế nào khi thấy dấu hiệu đáng ngờ?
Chụp màn hình trước (hồ sơ, tên hoặc ID tài khoản, tin nhắn, thông tin chuyển khoản nếu có), rồi báo cáo và chặn. Bằng chứng này cần cho cả nền tảng lẫn cảnh sát và ngân hàng nếu sự việc đi xa hơn.
Trong Tìm Bạn, chặn có hiệu lực ngay và người bị chặn không nhận thông báo; báo cáo được đội an toàn xem xét và người bị báo cáo không biết ai đã báo cáo. LINE cũng cho phép báo cáo (mở trang mới) mà người kia không biết, với lý do 「詐欺」 (lừa đảo) hoặc 「なりすまし」 (mạo danh). Nếu đã mất tiền, bị đe doạ, hoặc người kia tiếp tục tìm cách liên lạc sau khi bạn đã từ chối, hãy báo cảnh sát chứ không chỉ chặn: theo Chính phủ Nhật (mở trang mới), nhắn tin liên tục qua mạng xã hội sau khi bị từ chối là một trong các hành vi bị điều chỉnh bởi Luật chống đeo bám (ストーカー規制法). Từng bước trên Tìm Bạn, LINE, Zalo và Facebook có trong bài cách chặn và báo cáo người có hành vi đáng ngờ.
Gặp chuyện thì gọi số nào ở Nhật?
Nếu đang gặp nguy hiểm, gọi 110 ngay; với lừa đảo hay quấy rối không khẩn cấp, gọi #9110 để được cảnh sát tư vấn. Bảng dưới tập hợp các số hữu ích cho người Việt, kiểm tra ngày 26/09/2026:
| Số điện thoại | Dùng khi | Ghi chú |
|---|---|---|
| 110 | Nguy hiểm tức thời, bị đe doạ, bị bám theo | Cảnh sát Hyogo cho biết cuộc gọi bằng ngoại ngữ được chuyển sang gọi ba bên có phiên dịch |
| #9110 | Tư vấn không khẩn cấp: lừa đảo, đeo bám, quấy rối | Nối tới cảnh sát tỉnh nơi bạn gọi; ngày thường 8:30–17:15 (tuỳ tỉnh) |
| 188 | Hợp đồng, khoá học, đầu tư, đòi lại tiền | Chỉ dẫn tới trung tâm tư vấn tiêu dùng gần nhất; tư vấn miễn phí, tốn cước gọi |
| 0570-078377 | Thông tin pháp luật, nơi tư vấn phù hợp (法テラス) | Có tiếng Việt; thứ Hai đến thứ Sáu, 9:00–17:00 |
| 080-3590-9136 | Bảo hộ công dân, Đại sứ quán Việt Nam (Tokyo) | Khi gặp khó khăn cần hỗ trợ với tư cách công dân Việt Nam |
Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Osaka có đường dây bảo hộ công dân 090-4769-6789; Tổng Lãnh sự quán tại Fukuoka dùng số 092-263-7668, cuối tuần và ngày lễ gọi 080-3984-6668. Đường dây bảo hộ công dân 24/7 của Bộ Ngoại giao Việt Nam là +84-981-84-84-84. Với bạo lực tình dục, #8891 nối tới trung tâm hỗ trợ một cửa gần nơi bạn gọi.